Sülükler ya da (Lat.Hirudinea), halkalı solucanlar şubesine ait bir (alt)sınıfdır.

Sülüklerin tatlı su, kara ve deniz formları vardır. Oligochaeta, şubesiyle yakın akrabalardır ve klitellum yapısını bulunudurular. Toprak solucanları gibi hermafroditlerdir. Bütün sülükler etçildir. Solucanlar, sümüklüböcekler, böcek larvaları, küçük kabuklular ile beslenebilirler, ya da ikiyaşamlılar, sürüngenler, balıklar ya da bazı memelilerde kan emen parazit olarak bulunabilirler. Sülüklerin bilinen en büyük avcıları, balıklar, sucul böcekler, karidesler ve diğer sülük türleridir

Hücreleri dokular ve organlar yapmak üzere özelleşmiş, bilateral simetrili, kasları çizgisiz, eklemli eklentileri bulunmayan helmintler, Annelida, Nematoda, Nematomorpha, Acantocephala ve Plathelminthes şubelerine ayrılır.

Sülükler helmintlerin Annelida şubesinde bulunan canlılardır.

Sülüklerin 9 ailesi ve 127 cinse toplanmış 459 türü vardır. Yurdumuzda insan sağlığı yönünden iki tür önemlidir.

1-Hirudo medicinalis (Linneaus, 1758)

2-Limnatis nilotica (Savingy, 1820 - Tandan, 1826)Birkaç milimetreden yarım metreye kadar.

Morfoloji, Biyoloji ve Yaşam Döngüsü:

Büyüklükleri:

Uzunluk: :8-12 cm.

Hirudo medicinalis Limnatis nilotica 1-2 cm.

Genişlik:Hareketlerini sağlayan eklentileri yoktur.Biri ağız etrafında diğeri arkada olan 2 çekmenleri (vantuz) vardır ve bunlardan arkadaki daha büyüktür. Vücudun dış halkaları ile iç halkaları birbirine uymaz. Buna göre somit denilen bir iç halkaya 5 dış halka tekabül eder.

Dış Yapı: Ağız, ön vantuz boşluğunu takip eder ve üç dudakla çevrilidir. Çenelerde 50 ile 100 adet diş bir sıra halinde dizilmiştir. Ağzın açıldığı yutağın etrafında kanın pıhtılaşmasını önleyen bir madde olan hirudin salgılayan hücreler bulunmaktadır. Emilen fazla kan midenin yapısında bulunan divertiküllerde depo edilir. Bu nedenle yeni kan emmiş sülük normalden büyüktür.Sindirim sistemi tam olup anüsle sonlanmaktadır.

Yer: Sülüklerin bazıları topraktaki solucanlar ve böcek larvaları ile beslenirler; diğerleri koşullara göre hem bu şekilde hem de kan emerek beslenebilir. Bir kısmı da zorunlu parazittir ve mutlaka kan emmeleri gerekir.Örneğin Hirudo medicinalis, su birikintilerinde ve havuzlarda yaşar; genç döneminde etoburdur, daha sonra insan ve diğer memelilerden kan emer. Buna karşın, Limnatis nilotica’ nın erişkin şekilleri su dibinde kum ve çamura gömülü olarak yaşarlar; genç şekilleri ise insan veya kurbağa ve sığırlardan kan emer. Yaklaşık 20 yıl.

Durgun veya biraz akıntılı olan tatlı sularda, kumlu ve çamurlu yerler.4-10 hafta.Döllenmiş yumurta yumurtlarlar. Yumurtalar çamura açılan tünellere bırakılır ve etraflarına bir koza örülür. Bir kozada 5-15 tane yumurta bulunur. Kozadan çıkış 3-4 hafta sürer.Yaz ayları. Diğer annelidlerin aksine hermafrodit canlılardır.: 1-2 cm.